Dłużnik ogłosił upadłość. Co zrobić?
Dłużnik ogłosił upadłość? Co zrobić? Dowiedz się, co może zrobić wierzyciel w przypadku ogłoszenia upadłości dłużnika przez sąd upadłościowy (również upadłości konsumenckiej).
Z tego wpisu dowiesz się:
- Czym jest upadłość?
- Czy można prowadzić egzekucję wobec upadłego dłużnika?
- Czy mogę domagać się zapłaty po ogłoszeniu upadłości przez dłużnika?
- Co może zrobić wierzyciel, aby odzyskać pieniądze od upadłego dłużnika?
- W jaki sposób w upadłości następuje spłacenie zobowiązań dłużnika wobec wierzycieli?
- Co dzieje się z długami po zakończeniu upadłości osoby fizycznej?
- Jakie zobowiązania dłużnika nie zostaną umorzone przez sąd upadłościowy?
- Czy wierzycielowi przysługuje ulga za złe długi w przypadku upadłości dłużnika?
- Jak zabezpieczyć się przed upadłością kontrahentów?
Czym jest upadłość?
Upadłość to stan dłużnika (przedsiębiorcy lub konsumenta), który stał się niewypłacalny, wobec którego wszczęto formalne postępowanie sądowe, tj. wobec którego sąd upadłościowy wydał postanowienie o ogłoszeniu upadłości. Zgodnie z prawem upadłościowym postępowanie upadłościowe należy prowadzić tak, aby roszczenia wierzycieli mogły zostać zaspokojone w jak najwyższym stopniu, a jeśli racjonalne względy na to pozwolą – nastąpiło zachowanie dotychczasowego przedsiębiorstwa dłużnika. Ustawa Prawo upadłościowe wskazuje również, że upadłość to procedura określająca zasady wspólnego dochodzenia roszczeń wierzycieli od niewypłacalnych dłużników.
Podstawową przesłanką ogłoszenia upadłości jest niewypłacalność dłużnika. Dłużnik jest niewypłacalny, jeżeli utracił zdolność do wykonywania swoich wymagalnych zobowiązań pieniężnych. Chodzi o sytuację trwałej utraty zdolności płatniczej. Ponadto dłużnik będący osobą prawną albo jednostką organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, jest niewypłacalny także wtedy, gdy jego zobowiązania pieniężne przekraczają wartość jego majątku, a stan ten utrzymuje się przez okres przekraczający 24 miesiące.
Postępowanie w przedmiocie ogłoszenia upadłości niewypłacalnego dłużnika wszczyna się na wniosek złożony przez dłużnika lub wierzyciela. Na tym etapie sąd dokonuje oceny sytuacji finansowej dłużnika pod kątem wystąpienia stanu niewypłacalności. Jednocześnie należy zauważyć, że przedsiębiorcy mają obowiązek złożenia wniosku o upadłość w terminie 30 dni od dnia, w którym wystąpiła podstawa do ogłoszenia upadłości. Składając wniosek o ogłoszenie upadłości należy również pamiętać, że podlega on opłacie w kwocie 1000 złotych. Oprócz tego wraz z wnioskiem wnioskodawca obowiązkowo uiszcza zaliczkę na wydatki w toku postępowania w przedmiocie ogłoszenia upadłości.
Możliwość ogłoszenia upadłości gospodarczej występuje w odniesieniu do przedsiębiorców, a także spółek z ograniczoną odpowiedzialnością, prostych spółek akcyjnych i spółek akcyjnych nieprowadzących działalności gospodarczej, wspólników osobowych spółek handlowych, ponoszących odpowiedzialność za zobowiązania spółki bez ograniczenia całym swoim majątkiem (np. wspólnika spółki jawnej, komplementariusza i nie tylko) oraz wspólników spółki partnerskiej. Z kolei możliwość ogłoszenia upadłości konsumenckiej dotyczy zasadniczo dłużników nieprowadzących działalności gospodarczej.
Czy można prowadzić egzekucję wobec upadłego dłużnika?
Prowadzenie egzekucji wobec upadłego dłużnika z majątku wchodzącego w skład masy upadłości jest wykluczone. Zgodnie z ustawą Prawo upadłościowe postępowanie egzekucyjne skierowane do majątku wchodzącego w skład masy upadłości, wszczęte przed dniem ogłoszenia upadłości, ulega zawieszeniu z mocy prawa z dniem ogłoszenia upadłości. Postępowanie to umarza się z mocy prawa po uprawomocnieniu się postanowienia sądu o ogłoszeniu upadłości.
Czy mogę domagać się zapłaty po ogłoszeniu upadłości przez dłużnika?
Z dniem ogłoszenia upadłości upadły traci prawo zarządu oraz możliwość korzystania z mienia wchodzącego do masy upadłości i rozporządzania nim. Po ogłoszeniu upadłości dłużnik traci zatem możliwość zarządzania swoim majątkiem na rzecz syndyka masy upadłości. Tym samym dłużnik traci zdolność do samodzielnego regulowania swoich zobowiązań. Jednocześnie nie oznacza to, że wzywanie do zapłaty syndyka odniesienie skutek. Zaspokojenie roszczeń wierzycieli nastąpi bowiem zgodnie z procedurą określoną w ustawie. Wierzyciele upadłego, którzy chcą uczestniczyć w postępowaniu upadłościowym, powinni zgłosić syndykowi swoje wierzytelności za pośrednictwem systemu teleinformatycznego obsługującego postępowanie sądowe.
Dłużnik ogłosił upadłość. Co zrobić? Wierzyciel, który chciałby zapewnić sobie szanse na odzyskanie długu, powinien dokonać zgłoszenia wierzytelności syndykowi
Co może zrobić wierzyciel, aby odzyskać pieniądze od upadłego dłużnika?
Wierzyciel, który chciałby zapewnić sobie szanse na odzyskanie długu, powinien dokonać zgłoszenia swojej wierzytelności syndykowi elektronicznie za pośrednictwem KRZ. Jest to istotne również z tego powodu, że zgłoszenie wierzytelności syndykowi przerywa bieg przedawnienia. Ponadto dokonanie zgłoszenia jest warunkiem uczestniczenia w postępowaniu upadłościowym. Ustawa przewiduje wprawdzie wyjątki w odniesieniu do niektórych szczególnych kategorii wierzycieli. Przykładowo wierzyciel, którego wierzytelność była zabezpieczona hipoteką, zastawem, zastawem rejestrowym, zastawem skarbowym, hipoteką morską lub przez inny wpis w księdze wieczystej lub w rejestrze okrętowym powinien zostać umieszczony na liście wierzytelności z urzędu. Nawet jednak wierzyciel zabezpieczony w ten sposób powinien dokonać zgłoszenia, ponieważ może zostać z różnych względów pominięty przez syndyka.
Jeżeli dłużnik ogłasza upadłość, ważne jest podejmowanie szybkich działań, ponieważ zgodnie z prawem upadłościowym zgłoszenie wierzytelności powinno być dokonane w terminie 30 dni od dnia opublikowania informacji o ogłoszeniu upadłości. Obwieszczeń takich dokonuje się obecnie w Krajowym Rejestrze Zadłużonych, choć nadal zdarzają się starsze postępowania, w których publikacji informacji na temat upadłego dłużnika dokonuje się w Monitorze Sądowym i Gospodarczym. Zgłoszenie wierzytelności po upływie terminu 30 dni od dnia dnia obwieszczenia postanowienia o ogłoszeniu upadłości skutkuje koniecznością uiszczenia zryczałtowanej opłaty. Wierzyciel, który zgłosi wierzytelność po upływie ww. terminu, będzie musiał ponieść zryczałtowane koszty postępowania upadłościowego w wysokości stanowiącej równowartość 15% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw bez wypłat nagród z zysku w trzecim kwartale roku poprzedniego, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego. Co więcej, jeżeli wierzyciel dokona zgłoszenia po sporządzeniu planu podziału masy upadłości, to nie będzie uczestniczył w takim planie podziału. Z tych względów ważne jest monitorowanie sytuacji swoich kontrahentów pod kątem tego, czy nie ogłosili oni upadłości.
Po upływie terminu do zgłoszenia i sprawdzeniu wierzytelności syndyk sporządza listę wierzytelności, która określa w szczególności sumę każdej wierzytelności podlegającej uznaniu, kategorię, w jakiej wierzytelność podlega zaspokojeniu, informację o istnieniu i rodzaju zabezpieczenia wierzytelności, a także ewentualne uzasadnienie odmowy uznania wierzytelności. Jeżeli syndyk odmówił uznania wierzytelności, wierzycielowi przysługuje prawo wniesienia sprzeciwu.
W jaki sposób w upadłości następuje spłacenie zobowiązań dłużnika wobec jego wierzycieli?
Syndyk po ogłoszeniu upadłości dokonuje przejęcia przedsiębiorstwa dłużnika, obejmuje majątek dłużnika, zarządza nim oraz dokonuje jego likwidacji. Środki uzyskane z likwidacji majątku upadłego stanowią fundusze masy upadłości, które zostaną następnie podzielone między wierzycieli w ramach planu podziału funduszów masy upadłości. Plan podziału masy upadłości określa w szczególności sumę podlegającą podziałowi, wymienia wierzytelności i prawa osób uczestniczących w podziale oraz określa sumę, jaka każdemu z uczestników przypada z podziału. Wykonując plan podziału środków uzyskanych w trakcie upadłości, syndyk wydaje wierzycielowi należną mu kwotę lub przelewa ją na rachunek bankowy wierzyciela. Wierzyciele w terminie dwóch tygodni od dnia obwieszczenia o planie podziału mogą wnosić zarzuty przeciwko planowi podziału.
Co dzieje się z długami po zakończeniu upadłości w przypadku osoby fizycznej?
Zadłużenie upadłego będącego osobą fizyczną powstałe przed dniem ogłoszenia, które nie zostało zaspokojone w postępowaniu upadłościowym, zostanie docelowo umorzone w ramach procedury upadłościowej. Jednak nie od razu i co do zasady nie w całości.
W przypadku upadłości wobec osoby fizycznej prowadzonej na zasadach ogólnych upadły może w terminie trzydziestu dni od dnia obwieszczenia postanowienia o zakończeniu postępowania upadłościowego złożyć wniosek o ustalenie planu spłaty wierzycieli i umorzenie pozostałej części zobowiązań, które nie zostały zaspokojone w postępowaniu upadłościowym. Z kolei w przypadku upadłości prowadzonej wobec osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej sąd wydaje postanowienie o ustaleniu planu spłaty wierzycieli albo umorzeniu zobowiązań upadłego bez ustalenia planu spłaty wierzycieli lub warunkowym umorzeniu zobowiązań dłużnika bez ustalenia planu spłaty wierzycieli po zapoznaniu się z projektem planu spłaty sporządzonym przez syndyka masy upadłościowej.
Jednocześnie po wykonaniu przez upadłego obowiązków określonych w planie spłaty wierzycieli sąd wydaje postanowienie o stwierdzeniu wykonania planu spłaty wierzycieli i umorzeniu zobowiązań upadłego powstałych przed dniem ogłoszenia. Skutkiem tego będzie umorzenie zadłużenia.
Sąd może jednak odmówić umorzenia zobowiązań upadłego, jeżeli:
1) upadły doprowadził do swojej niewypłacalności lub istotnie zwiększył jej stopień w sposób celowy, w szczególności przez trwonienie części składowych majątku oraz celowe nieregulowanie wymagalnych zobowiązań,
2) w okresie dziesięciu lat przed dniem zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości w stosunku do upadłego prowadzono postępowanie upadłościowe, w którym umorzono całość lub część jego zobowiązań
– chyba że ustalenie planu spłaty wierzycieli lub umorzenie zobowiązań upadłego bez ustalenia planu spłaty wierzycieli lub warunkowe umorzenie zobowiązań upadłego bez ustalenia planu spłaty wierzycieli jest uzasadnione względami słuszności lub względami humanitarnymi.
Jakie zobowiązania dłużnika nie zostaną umorzone przez sąd upadłościowy?
Nie wszystkie zobowiązania dłużnika będącego osobą fizyczną podlegają umorzeniu w ramach procedury upadłościowej. Nie podlegają mianowicie umorzeniu zobowiązania o charakterze alimentacyjnym, zobowiązania wynikające z rent z tytułu odszkodowania za wywołanie choroby, niezdolności do pracy, kalectwa lub śmierci, zobowiązania do zapłaty orzeczonych przez sąd kar grzywny, a także do wykonania obowiązku naprawienia szkody oraz zadośćuczynienia za doznaną krzywdę, zobowiązania do zapłaty nawiązki lub świadczenia pieniężnego orzeczonych przez sąd jako środek karny lub środek związany z poddaniem sprawcy próbie, jak również zobowiązania do naprawienia szkody wynikającej z przestępstwa lub wykroczenia stwierdzonego prawomocnym orzeczeniem oraz zobowiązania, których upadły umyślnie nie ujawnił, jeżeli wierzyciel nie brał udziału w postępowaniu.
Czy wierzycielowi przysługuje ulga za złe długi w przypadku upadłości dłużnika?
Zgodnie z art. 89a ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług podatnik może skorygować podstawę opodatkowania oraz podatek należny z tytułu dostawy towarów lub świadczenia usług na terytorium kraju w przypadku wierzytelności, których nieściągalność została uprawdopodobniona.
Ustawa o VAT wprowadza jednak dodatkowe warunki. Mianowicie podatnik może skorygować podstawę opodatkowania oraz podatek należny w przypadku gdy na dzień poprzedzający dzień złożenia deklaracji podatkowej, w której dokonuje się korekty wierzyciel jest podatnikiem zarejestrowanym jako podatnik VAT czynny, a ponadto od daty wystawienia faktury dokumentującej wierzytelność nie upłynęły 3 lata, licząc od końca roku, w którym została wystawiona.
Dłużnik ogłosił upadłość. Co zrobić? Jeżeli syndyk odmówił uznania wierzytelności, wierzyciel może wnieść sprzeciw
Jak zabezpieczyć się przed upadłością kontrahentów?
Upadłość może skutkować dla kontrahentów upadłego bardzo negatywnymi konsekwencjami finansowymi.
Po pierwsze dlatego, że mamy do czynienia z przedsiębiorcą niewypłacalnym, a zatem majątek upadłego dłużnika zwykle nie wystarczy na zaspokojenie wszystkich wierzytelności. W takiej sytuacji jeżeli suma przeznaczona do podziału nie wystarcza na zaspokojenie w całości wszystkich należności, należności dalszej kategorii zaspokaja się dopiero po zaspokojeniu w całości należności poprzedzającej kategorii, a jeżeli suma przeznaczona do podziału nie wystarcza na zaspokojenie w całości wszystkich należności tej samej kategorii, należności te zaspokaja się stosunkowo do wysokości każdej z nich. Z pierwszeństwa zaspokojenia korzystają na przykład należności ze stosunku pracy lub należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne. Ponadto z masy upadłości zaspokaja się w pierwszej kolejności koszty postępowania, a jeżeli fundusze masy upadłości na to pozwalają – również inne zobowiązania masy upadłości. Praktyka pokazuje, że zaspokojenie w przypadku upadłości często nie będzie znaczące.
Po drugie, postanowienia umowy zastrzegające na wypadek złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości lub ogłoszenia upadłości zmianę lub rozwiązanie stosunku prawnego, którego stroną jest upadły, są nieważne. Ponadto postanowienie umowy, której stroną jest upadły, uniemożliwiające albo utrudniające osiągnięcie celu postępowania upadłościowego jest bezskuteczne w stosunku do masy upadłości.
Czy wierzyciel może zatem w jakiś sposób ograniczyć negatywne skutki finansowe ogłoszenia upadłości swojego dłużnika i zwiększyć szanse odzyskania długu? Po pierwsze możliwe jest skonstruowanie takich klauzul umownych, które nie będą nieważne lub bezskuteczne w stosunku do masy upadłości. Warto zatem dokonać przeglądu stosowanych umów pod kątem ich skuteczności i zabezpieczenia swoich interesów na wypadek ogłoszenia upadłości. Po drugie dość skutecznie chronią interesy wierzyciela takie zabezpieczenia jak hipoteka i zastaw rejestrowy, a także przewłaszczenie na zabezpieczenie z datą pewną oraz poręczenie przez osobę trzecią.
Potrzebujesz pomocy w swojej sprawie?
Zobacz również:
Jak zgłosić wierzytelność do syndyka Cinkciarz.pl?
Upadłość Cinkciarz.pl! Jak zgłosić wierzytelność do syndyka w postępowaniu upadłościowym. Masz 30 dni od ogłoszenia upadłości przez sąd.
Sąd Rejonowy w Zielonej Górze ogłosił upadłość kantoru Cinkciarz.pl
Sąd Rejonowy w Zielonej Górze ogłosił upadłość kantoru internetowego Cinkciarz.pl! W postępowaniu upadłościowym został wyznaczony syndyk.
Upadłość Cinkciarz.pl? Co jeśli sąd ogłosi upadłość cinkciarza
Upadłość Cinkciarz.pl? Co jeśli sąd ogłosi upadłość cinkciarza? Jak zgłosić wierzytelność i odzyskać środki w postępowaniu upadłościowym
Restrukturyzacja firmy jednoosobowej – Poradnik
Na czym polega restrukturyzacja firmy jednoosobowej? Dowiedz się, jak przeprowadzić restrukturyzację jednoosobowej działalności gospodarczej i uniknąć upadłości jako przedsiębiorca.