Upadłość konsumencka byłego przedsiębiorcy. Kiedy przedsiębiorca jednoosobowy może ogłosić upadłość konsumencką?
Upadłość konsumencka stanowi rozwiązanie na pozbycie się długów korzystniejsze niż upadłość gospodarcza. Jednak upadłość konsumencka przeznaczona jest głównie dla osób nieprowadzących działalności gospodarczej. Niemniej jednak, nie oznacza to, że przedsiębiorcy nie mają do niej dostępu. Możliwa jest bowiem upadłość konsumencka byłego przedsiębiorcy. Na jakich zasadach się to odbywa?
Spis treści:
- Kim jest przedsiębiorca?
- Upadłość przedsiębiorcza na zasadach ogólnych czy konsumencka?
- Kto może ogłosić upadłość konsumencką?
- Kiedy przedsiębiorca będzie mógł ogłosić upadłość konsumencką?
- Jaki sąd upadłościowy jest właściwy w sprawie byłego przedsiębiorcy?
- Jak wygląda oddłużenie byłego przedsiębiorcy?
- Czy upadłość konsumencka obejmie długi biznesowe przedsiębiorcy?
- Kiedy sąd odmówi umorzenia zobowiązań byłemu przedsiębiorcy?
- Często zadawane pytania (FAQs)
- Podsumowanie
Kim jest przedsiębiorca?
Przedsiębiorcą jest osobą fizyczną, osobą prawną lub jednostką organizacyjną, która prowadzi we własnym imieniu działalność gospodarczą lub zawodową. Przez działalność gospodarczą należy z kolei rozumieć zorganizowaną działalność zarobkową, wykonywaną we własnym imieniu i w sposób ciągły. Nie ma przy tym znaczenia czy dana osoba dokonała zarejestrowania swojej działalności we właściwym rejestrze bądź zawiesiła działalność.
Upadłość przedsiębiorcza na zasadach ogólnych czy konsumencka?
Główną zaletą upadłości konsumenckiej w stosunku do upadłości przedsiębiorcy na zasadach ogólnych jest uproszczenie postępowania oraz możliwość jej ogłoszenia w przypadku gdy dłużnik ma tylko jednego wierzyciela. Ponadto ogłoszenie upadłości konsumenckiej jest możliwe, nawet jeżeli dłużnik nie posiada żadnego majątku, który wystarczałby na pokrycie kosztów postępowania upadłościowego. W takiej sytuacji, gdy upadły konsument nie jest w stanie pokryć kosztów, pokryje je Skarb Państwa. Dowiedz się: Ile kosztuje upadłość konsumencka?
Z kolei upadłość przedsiębiorcza na zasadach ogólnych jest znacznie bardziej złożonym postępowanie, które generuje wyższe koszty. Dlatego w upadłości na zasadach ogólnych wymaga się uiszczenia opłaty od wniosku w wysokości 1000 zł oraz zaliczki na wydatki (wynoszącej w 2023 r. 6736,60 złotych). Ponadto w upadłości na zasadach ogólnych sąd może wezwać wnioskodawcę do uiszczenia dodatkowej zaliczki. Co więcej sąd oddali wniosek o ogłoszenie upadłości, jeżeli majątek niewypłacalnego dłużnika nie wystarcza na zaspokojenie kosztów postępowania lub wystarcza jedynie na zaspokojenie tych kosztów. W praktyce więc ogłoszenie upadłości na zasadach ogólnych wymaga posiada zbywalnego majątku o wartości kilkudziesięciu tysięcy złotych. W przeciwnym wypadku sąd upadłościowy oddali wniosek o ogłoszenie upadłości przedsiębiorcy.
Zarówno w przypadku upadłości przedsiębiorczej, jak i konsumenckiej powinno nastąpić ogłoszenie upadłości w terminie 2 miesięcy od dnia złożenia wniosku. Jednak jest to jedynie termin instrukcyjny, który niekoniecznie musi zostać zachowany. Kolejną zaletą upadłości konsumenckiej jest to, że postępowanie w przedmiocie ogłoszenia upadłości konsumenckiej jest mniej skomplikowane, dlatego są większe szanse na szybkie ogłoszenie upadłości i oddłużenie.
Kto może ogłosić upadłość konsumencką?
Upadłość na zasadach ogólnych prawa upadłościowego, zwaną również upadłością gospodarczą, można przeprowadzić głównie wobec przedsiębiorców, ale nie tylko. Zasady ogólne stosuje się również np. wobec wspólników jawnych lub komplementariuszy. Z kolei upadłość konsumencką, czyli tryb postępowania wobec osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej, stosuje się wobec pozostałych osób, wobec których nie można przeprowadzić upadłości na zasadach ogólnych. Zasadniczo chodzi więc o konsumentów. Co więcej upadłości konsumenckiej nie mogą ogłosić przedsiębiorcy, którzy posiadają jedynie zadłużenie konsumenckie, nie związane z prowadzoną przez siebie działalnością gospodarczą. Więcej na temat tego jakie kategorie osób mogą ogłosić upadłość konsumencką przeczytasz we wpisie: Kto może ogłosić upadłość konsumencką?
Upadłość konsumencka byłego przedsiębiorcy - przedsiębiorca może ogłosić upadłość konsumencką po wykreśleniu z CEIDG
Kiedy przedsiębiorca będzie mógł ogłosić upadłość konsumencką?
Ponieważ upadłość konsumencka jest przeznaczona dla osób fizycznych, które nie prowadzą działalności gospodarczej, to osoba fizyczna nie może jej ogłosić dopóki posiada status przedsiębiorcy. Zatem przedsiębiorca, będący osobą fizyczną, chcąc ogłosić upadłość na korzystnych zasadach przeznaczonych dla konsumentów, będzie mógł to zrobić dopiero po zakończeniu prowadzenia swojej działalności. W praktyce wystarczy więc, że wykreśli się z CEIDG (Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej) i już następnego dnia po wykreśleniu przedsiębiorca może ogłosić upadłość konsumencką. Nie ma więc konieczności oczekiwania roku od zamknięcia firmy, aby złożyć wniosek o ogłoszenie upadłości konsumenta. Co więcej nie będzie przeszkodzą do ogłoszenia upadłości konsumenckiej nawet to, że zadłużenie byłego przedsiębiorcy powstało w całości w związku z prowadzeniem działalności gospodarczej.
Należy jednak zauważyć, że byli przedsiębiorcy, którzy chcą ogłosić upadłość konsumencką nie mogą być jednocześnie wspólnikami osobowych spółek handlowych, ponoszącymi odpowiedzialność za zobowiązania spółki bez ograniczenia całym swoim majątkiem (np. wspólnik jawny, komplementariusz).
Jaki sąd upadłościowy jest właściwy w sprawie byłego przedsiębiorcy?
Sądem upadłościowym jest sąd rejonowy – sąd gospodarczy. Sprawy o ogłoszenie upadłości rozpoznaje sąd właściwy dla głównego ośrodka podstawowej działalności dłużnika. W przypadku osoby fizycznej nieprowadzącej działalności gospodarczej lub zawodowej domniemywa się, że głównym ośrodkiem podstawowej działalności jest miejsce zwykłego pobytu tej osoby (art. 19 ustawy prawo upadłościowe).
Jak wygląda oddłużenie byłego przedsiębiorcy?
Oddłużenie przedsiębiorcy w upadłości konsumenckiej wygląda w zasadzie tak samo jak w przypadku konsumentów. W upadłości konsumenckiej brak jest instytucji planu podziału funduszów masy upadłości. Zamiast tego jest plan spłaty, w którym wymienia się wierzycieli upadłego, dokonuje się podziału funduszy masy upadłości oraz ustala okres spłaty wierzycieli. Po ogłoszeniu upadłości i przeprowadzeniu właściwego postępowania upadłościowego z udziałem syndyka sąd podejmie zatem decyzję w przedmiocie ustalenia planu spłaty.
Sposób zakończenia postępowania zależy od sytuacji finansowej upadłego oraz przyczyn powstania niewypłacalności. Postępowanie może zatem zakończyć się:
- ustaleniem planu spłaty wierzycieli (co do zasady na okres 36 miesięcy, a maksymalnie na okres 84 miesięcy).
- umorzeniem długów bez ustalenia planu spłaty w przypadku trwałej niezdolności do dokonywania jakichkolwiek spłat,
- warunkowym umorzeniem bez ustalenia planu spłaty na 5 lat, gdy niezdolność do dokonywania jakichkolwiek spłat w ramach planu spłaty nie ma charakteru trwałego,
- odmową ustalenia planu spłaty i umorzenia zobowiązań, gdy: upadły doprowadził do stanu niewypłacalności lub istotnie zwiększył jej stopień w sposób celowy albo gdy w okresie 10 lat prowadzono postępowanie upadłościowe, w którym umorzono całość lub część zobowiązań, chyba że względy słuszności lub humanitarne przemawiają za ustalenie planu spłaty i umorzeniem zobowiązań.
Okres planu spłaty wierzyciel może być dłuższy niż 36 miesięcy, w sytuacji gdy dłużnik doprowadził do swojej niewypłacalności lub istotnie zwiększył jej stopień umyślnie lub wskutek rażącego niedbalstwa. Sąd upadłościowy może ustalić dłuższy okres spłat wobec byłych przedsiębiorców, którzy nie złożyli w terminie wniosku o ogłoszenie upadłości. Plan spłaty może wówczas zostać ustalony na okres do 84 miesięcy.
Czy upadłość konsumencka obejmie długi biznesowe przedsiębiorcy?
Jeśli posiadasz długi firmowe wynikające z wcześniej prowadzonej działalności, upadłość konsumencka obejmie również te zobowiązania. Dotyczy to również zadłużenia publicznoprawnego, które możesz nadal posiadać po zakończeniu działalności, na przykład zaległych składek wobec ZUS lub podatków wobec Urzędu Skarbowego. Co więcej, długi firmowe mogą być jedynymi zobowiązaniami, które posiada były przedsiębiorca, a mimo to będzie mógł ogłosić upadłość konsumencką, pod warunkiem że już nie prowadzi działalności.
Kiedy sąd odmówi umorzenia zobowiązań byłemu przedsiębiorcy?
Sąd może odmówić oddłużenia, czyli umorzenia zobowiązań byłemu przedsiębiorcy, jeżeli w toku postępowania upadłościowego ustali, że:
1) upadły doprowadził do swojej niewypłacalności lub istotnie zwiększył jej stopień w sposób celowy, w szczególności przez trwonienie części składowych majątku oraz celowe nieregulowanie wymagalnych zobowiązań,
2) w okresie dziesięciu lat przed dniem zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości w stosunku do upadłego prowadzono postępowanie upadłościowe, w którym umorzono całość lub część jego zobowiązań
– chyba że ustalenie planu spłaty wierzycieli lub umorzenie zobowiązań upadłego bez ustalenia planu spłaty wierzycieli lub warunkowe umorzenie zobowiązań upadłego bez ustalenia planu spłaty wierzycieli jest uzasadnione względami słuszności lub względami humanitarnymi.
Upadłość konsumencka byłego przedsiębiorcy - upadłość konsumencka przedsiębiorcy obejmie długi firmowe wynikające z wcześniej prowadzonej działalności
Często zadawane pytania (FAQs) - Upadłość konsumencka byłego przedsiębiorcy
Czy są sytuacje kiedy prowadzenie działalności gospodarczej wpisanej do CEIDG nie wyklucza ogłoszenia upadłości konsumenckiej?
Ogłoszenie upadłości konsumenckiej wymaga zasadniczo zamknięcia działalności gospodarczej. Jeżeli dana osoba wpisana do CEIDG faktycznie prowadzi tę działalność, wówczas wyklucza to ogłoszenie przez nią upadłości konsumenckiej. Sytuacją, która może budzić wątpliwości, jest sytuacja osoby, która jest zarejestrowana w CEIDG, natomiast faktycznie tej działalności nie prowadzi. Niekiedy przyjmuje się, że taka osoba mogłaby ogłosić upadłość konsumencką, jednak musiałaby wykazać, że faktycznie nie prowadzi działalności gospodarczej lub wręcz że nigdy nie rozpoczęła prowadzenia działalności gospodarczej, mimo wpisania do CEIDG.
Czy przesłanki ogłoszenia upadłości konsumenckiej przez przedsiębiorcę różnią się od tych obowiązujących konsumentów?
Przesłanką ogłoszenia upadłości zarówno konsumenta, jak i byłego przedsiębiorcy jest zaistnienie stanu niewypłacalności, czyli utrata zdolności do wykonywania swoich wymagalnych zobowiązań pieniężnych. Domniemywa się, że dłużnik utracił zdolność do wykonywania swoich wymagalnych zobowiązań pieniężnych, jeżeli opóźnienie w wykonaniu zobowiązań pieniężnych przekracza trzy miesiące. Przesłanki ogłoszenia upadłości konsumenckiej przez byłego przedsiębiorcę są zatem takie same jak dla konsumenta.
Czy wniosek o ogłoszenie upadłości konsumenckiej przez przedsiębiorcę różni się od wniosku składanego przez konsumenta?
Nie, były przedsiębiorca składa wniosek korzystając z tego samego formularza wniosku o upadłość co konsument. Należy jednak zadbać o uzasadnienie wniosku dostosowane do specyfiki powstania niewypłacalności byłego przedsiębiorcy, gdyż może to mieć znaczenie na etapie podejmowania przez sąd decyzji o umorzeniu zobowiązań (ustalenia planu spłaty).
Czy wierzyciel może złożyć wniosek o ogłoszenie upadłości byłego przedsiębiorcy?
Osoba posiadająca wierzytelność wobec dłużnika może złożyć wniosek o ogłoszenie upadłości osoby fizycznej, która była przedsiębiorcą, także po zaprzestaniu prowadzenia przez nią działalności gospodarczej, jeżeli od dnia wykreślenia z właściwego rejestru nie upłynął rok. Postępowanie takie toczy się według przepisów o upadłości konsumenckiej.
Jak wyglądało ogłoszenie upadłości byłego przedsiębiorcy przed 24 marca 2020 roku?
Przed nowelizacją prawa dokonaną z dniem 24 marca 2020 roku sąd upadłościowy przed ogłoszeniem upadłości konsumenckiej sprawdzał, czy dłużnik przyczynił się do powstania niewypłacalności oraz czy w okresie 10 lat przed dniem złożenia wniosku ogłoszono wobec dłużnika upadłość. Jeżeli ustalił, że tak było, wówczas oddalał wniosek o ogłoszenie upadłości. Szczególnie rygorystycznie sprawdzane były pod tym kątem wnioski składane przez byłych przedsiębiorców, wobec których sądy upadłościowe oczekiwały podwyższonej staranności w dbaniu o swoje sprawy, w tym złożenia wniosku o upadłość w terminie 30 dni od powstania stanu niewypłacalności. Często uniemożliwiało to byłym przedsiębiorcom ogłoszenie upadłości konsumenckiej.
Podsumowanie - Upadłość konsumencka byłego przedsiębiorcy
⇒ Upadłość konsumencką stosuje się wobec osób, które nie mogą ogłosić upadłości na zasadach ogólnych. Zasadniczo chodzi więc o konsumentów.
Przedsiębiorcy i wspólnicy osobowych spółek handlowych, ponoszący odpowiedzialność za zobowiązania spółki bez ograniczenia całym swoim majątkiem (np. wspólnik jawny, komplementariusz), nie mogą ogłosić upadłości konsumenckiej.
⇒ Upadłości konsumenckiej nie mogą ogłosić również ci przedsiębiorcy, którzy posiadają jedynie zadłużenie konsumenckie, niezwiązane z prowadzoną działalnością gospodarczą.
⇒ Przedsiębiorca, będący osobą fizyczną, chcąc ogłosić upadłość na korzystnych zasadach przeznaczonych dla konsumentów, będzie mógł to zrobić dopiero po zakończeniu prowadzenia swojej działalności (wykreśleniu z CEIDG).
⇒ Jeśli przedsiębiorca posiada długi firmowe wynikające z wcześniej prowadzonej działalności, upadłość konsumencka obejmie również te zobowiązania.
⇒ Niekiedy sąd może odmówić oddłużenia przedsiębiorcy. Na przykład, jeżeli uzna, że upadły doprowadził do swojej niewypłacalności lub istotnie zwiększył jej stopień w sposób celowy, w szczególności przez trwonienie części składowych majątku oraz celowe nieregulowanie wymagalnych zobowiązań.
⇒ Sąd upadłościowy może ustalić dłuższy okres planu spłaty (do 84 miesięcy), jeżeli uzna, że upadły doprowadził do swojej niewypłacalności lub istotnie zwiększył jej stopień umyślnie lub wskutek rażącego niedbalstwa.
Kancelaria Prawna Radca Prawny - Upadłość konsumencka byłego przedsiębiorcy
Jako radca prawny i doradca restrukturyzacyjny zapewniam pomoc prawną w sprawie ogłoszenia upadłości konsumenckiej, jak również po ogłoszeniu upadłości na każdym etapie postępowania.
Jeżeli potrzebujesz pomocy prawnej w sprawach upadłościowych, to zapraszam do kontaktu.
Potrzebujesz pomocy w swojej sprawie?
Zobacz również:
Getin Noble Bank: pierwsza lista wierzytelności syndyka">
Getin Noble Bank: pierwsza lista wierzytelności syndyka
Syndyk Getin Noble Bank sporządził pierwszą listę wierzytelności. Sprawdź, kto się na niej znalazł i jakie masz prawa jako wierzyciel.
Kiedy syndyk sporządzi listę wierzytelności Getin Noble Bank?">
Kiedy syndyk sporządzi listę wierzytelności Getin Noble Bank?
Kiedy syndyk sporządzi listę wierzytelności Getin Noble Bank? Dowiedz się kiedy nastąpi złożenie listy do Krajowego Rejestru Zadłużonych w upadłości GNB
Jak zgłosić wierzytelność do syndyka Cinkciarz.pl?">
Jak zgłosić wierzytelność do syndyka Cinkciarz.pl?
Upadłość Cinkciarz.pl! Jak zgłosić wierzytelność do syndyka w postępowaniu upadłościowym. Masz 30 dni od ogłoszenia upadłości przez sąd.
Sąd Rejonowy w Zielonej Górze ogłosił upadłość kantoru Cinkciarz.pl">
Sąd Rejonowy w Zielonej Górze ogłosił upadłość kantoru Cinkciarz.pl
Sąd Rejonowy w Zielonej Górze ogłosił upadłość kantoru internetowego Cinkciarz.pl! W postępowaniu upadłościowym został wyznaczony syndyk.